Την ειδική Τιμητική Διάκριση του Εμβλήματος «Άγιος Δημήτριος» απένειμε το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο στον Σεβασμιότατο Αρχιεπίσκοπο πρ. Αμερικής κ. Δημήτριο (Τρακατέλλη), σε επίσημη Τελετή, χθες, Πέμπτη 15 Ιανουαρίου 2026, στην Αίθουσα Τελετών του Πανεπιστημίου.

Η τιμητική διάκριση απονεμήθηκε κατόπιν απόφασης της Συγκλήτου του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, ως αναγνώριση της πολυσχιδούς προσφοράς και του πνευματικού έργου μιας εξέχουσας προσωπικότητας της Ορθοδοξίας και του Οικουμενικού Ελληνισμού.

Την έναρξη της Τελετής κήρυξε ο Αντιπρύτανης Ακαδημαϊκών Υποθέσεων και Ανάπτυξης, Καθηγητής Νικόλαος Μαγγιώρος. 

Ακολούθησε η προσφώνηση του τιμώμενου από τον Πρύτανη του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, Καθηγητή Κυριάκο Αναστασιάδη, ο οποίος τόνισε ότι το Πανεπιστήμιο τιμά μια διαδρομή ανιδιοτελούς προσφοράς στον συνάνθρωπο και μια εξέχουσα προσωπικότητα της ορθοδοξίας και του οικουμενικού ελληνισμού με πολυσχιδή παρουσία και πνευματικό έργο.

«Κατά τη μακρά διακονία του, ανέδειξε τον ρόλο της ορθοδοξίας και ελληνισμού ως σταθερής και νηφάλιας φωνής ειρήνης και διαλόγου. Υπηρέτησε τη γνώση με αφοσίωση και το έργο του είναι παρακαταθήκη για τις νεότερες γενιές επιστημόνων» είπε χαρακτηριστικά.

Ο Πρύτανης, μεταξύ άλλων, τόνισε «Σε μια εποχή κατά την οποία οι παγκόσμιες προκλήσεις δοκιμάζουν κοινωνίες, θεσμούς και αξίες, και εν μέσω συγκυριών κατά τις οποίες η ανθρωπότητα καλείται να επαναπροσδιορίσει τις προτεραιότητές της, το παράδειγμα του τιμωμένου μας υπογραμμίζει ότι η πνευματική ηγεσία δεν είναι λόγος εξουσίας, αλλά πράξη διακονίας. Δεν επιβάλλεται, αλλά εμπνέει. Δεν είναι προνόμιο, αλλά ευθύνη. Δεν είναι απόσταση από τον άνθρωπο, αλλά εγγύτητα και προσφορά.

Στο πρόσωπό σας εικονοποιείται μία πορεία αφοσίωσης που δεν κοιτά καταβολές και πολιτισμικές διακρίσεις, που δεν ορίζεται από το συγκείμενο της εκάστοτε εποχής. Τουναντίον, διαμορφώνεται ως αυθύπαρκτη αξιακή οντότητα ανθρωπισμού, μία ζωντανή πυξίδα που χαράσσει το μονοπάτι της Ορθοδοξίας για όλους εμάς».

Στη συνέχεια, αναγνώστηκε το ψήφισμα της Συγκλήτου και ο τίτλος, ενώ ακολούθησε η απονομή του εμβλήματος και του τίτλου στον τιμώμενο.

Στην ομιλία του, ο Σεβασμιότατος Αρχιεπίσκοπος πρ. Αμερικής κ. Δημήτριος εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του για την τιμή, υπογραμμίζοντας ότι αυτή προέρχεται από ένα διεθνώς αναγνωρισμένο πανεπιστήμιο και συνδέεται με το όνομα του Μεγαλομάρτυρος Δημητρίου. Αναφέρθηκε στα μαθητικά του χρόνια στο Πειραματικό Σχολείο του Αριστοτελείου και στους Καθηγητές του, οι οποίοι, όπως σημείωσε, δεν δεσμεύτηκαν ποτέ από τα επίσημα σχολικά βιβλία αλλά πήγαιναν και πέρα από αυτά.

«Αυτό ήταν κάτι που απαιτούσε περισσότερη δουλειά γι΄αυτό και θεωρούνταν δύσκολο σχολείο αφού καμία τάξη δεν τελείωνε με τον ίδιο αριθμό μαθητών που άρχιζε. Στη δική μου, αρχίσαμε 30 μαθητές και τελειώσαμε 21 γιατί ήταν πολλές οι απαιτήσεις του σχολείου που απεδείχθησαν εντυπωσιακές όταν όλοι όσοι έδωσαν εξετάσεις, εισήλθαν σε πανεπιστήμια».

Παράλληλα, έκανε αναφορά στον αδελφό του κ. Αντώνιο Τρακατέλλη, ο οποίος διετέλεσε Πρύτανης του Αριστοτελείου για έξι χρόνια, καθώς και σε προσωπικά βιώματα από την ιστορία της Θεσσαλονίκης, από την έναρξη του πολέμου το 1940 και έπειτα.

Ακολούθησε πολυχρονισμός του Σεβασμιότατου Αρχιεπισκόπου πρώην Αμερικής κ. Δημητρίου από τη Χορωδία της Θεολογικής Σχολής «Τρεις Ιεράρχες», υπό τη διεύθυνση του Αν. Καθηγητή Ιωάννη Λιάκου. Στο μουσικό μέρος της Τελετής παρουσιάστηκαν βυζαντινοί ύμνοι από την ίδια χορωδία, καθώς και το έργο «Ιριδισμοί επάνω σε τρία μουσικά θέματα του Σταύρου Κουγιουμτζή», σε διασκευή και ερμηνεία του Θ.Ν. Μπιλιλή.

Σύντομο Βιογραφικό Τιμώμενου

Ο Σεβασμιότατος Αρχιεπίσκοπος πρ. Αμερικής κ. Δημήτριος (Τρακατέλλης) διακόνησε επί είκοσι έτη την Ελληνική Ορθόδοξη Αρχιεπισκοπή Αμερικής, κατά τη διάρκεια των οποίων ανέδειξε με συνέπεια τον πνευματικό και πολιτισμικό ρόλο της ελληνικής, Ορθόδοξης ομογένειας, εντός ενός πολυπολιτισμικού και πολυθρησκευτικού περιβάλλοντος. Διετέλεσε Πρόεδρος της Επαρχιακής Συνόδου της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αμερικής, καθώς και της Συνελεύσεως των Κανονικών Ορθοδόξων Επισκόπων των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής, συμμετέχοντας συγχρόνως ενεργά σε διαχριστιανικούς και διαθρησκειακούς διαλόγους, με στόχο την προαγωγή της συνεργασίας και της ειρηνικής συνύπαρξης μεταξύ των θρησκευτικών κοινοτήτων.

Παράλληλα με το ποιμαντικό του έργο, θεράπευσε τα θεολογικά γράμματα ως Καθηγητής της Θεολογικής Σχολής του Τιμίου Σταυρού στη Βοστώνη και ως Επισκέπτης Καθηγητής του Πανεπιστημίου Harvard. Για τη γενναιόδωρη προσφορά του στην επιστήμη εξελέγη Αντεπιστέλλον Μέλος της Ακαδημίας Αθηνών και αναγορεύθηκε Επίτιμος Διδάκτορας σε δεκαπέντε Πανεπιστήμια, μεταξύ των οποίων και το Αριστοτέλειο. Τρεις πανεπιστημιακές έδρες Βιβλικών Σπουδών φέρουν το όνομά του προς τιμήν του (Fordham University, Notre Dame University, Holy Cross Greek Orthodox School of Theology). Η συγγραφική του παραγωγή περιλαμβάνει μονογραφίες, άρθρα και δοκίμια, τα οποία συνέβαλαν ουσιωδώς στην ανάπτυξη και καλλιέργεια κυρίως των Βιβλικών Σπουδών.

Κατά τη διάρκεια κρίσιμων ιστορικών συγκυριών για τον ελληνισμό, ο Σεβασμιότατος ανέλαβε πρωτοβουλίες ανθρωπιστικού, εθνικού και εκκλησιαστικού χαρακτήρα, κινητοποιώντας την ομογένεια και παρέχοντας ουσιαστική υποστήριξη προς το Οικουμενικό Πατριαρχείο, την Ελλάδα και την Κύπρο.

Ο πρώην Αρχιεπίσκοπος Αμερικής κ. Δημήτριος αποτελεί προσωπικότητα υψηλού κύρους και διεθνούς αναγνώρισης και έχει τιμηθεί με πλήθος διακρίσεων, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγονται ο Χρυσός Σταυρός του Τάγματος του Φοίνικος και ο Χρυσός Σταυρός της Τάξεως του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄.